creta crète kreta

  • Κρητη
  • Χανιά Κρήτη
  • Ηράκλειο Κρήτη

Κρητική διατροφή και κουζίνα τής Κρήτης

Η Κρητική κουζίνα είναι διαφορετική από τα άλλα είδη κουζίνας, επειδή δεν προσπαθεί να αναμειγνύει γεύσεις, ακόμη και τα διάφορα συστατικά που χρησιμοποιούνται για να κάνουν καθημερινά πιάτα. Κάθε συστατικό διατηρεί την ταυτότητα και τη γεύση του, ως μέρος της γαστρονομικής σύνθεσης. Αυτό σημαίνει ότι κανένα συστατικό δεν θολώνει τη γεύση του άλλου.
Το φαγητό είναι σημαντικό στην Κρήτη: απλό, βασικό, χωρίς πολλά καρυκεύματα. Σε περιοχές όπου εκτρέφονται ζώα, όπως οι ορεινές περιοχές στα Χανιά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον τομέα των τροφίμων. Πίτες με μυζήθρα (τυρί από πρόβειο γάλα), κρέας και γιαούρτι προσφέρουν υπέροχες παραλλαγές των βασικών ειδών διατροφής.

Με οικολογική συνέπεια οι Κρητικοί μαγειρεύουν παραδοσιακά μόνο ό, τι είναι στην εποχή του και δεν πετάνε τίποτα, διατηρώντας τα σιτηρά, το κρέας και τα ψάρια για τους χειμερινούς μήνες.
Η Κρητική διατροφή έχει αρχαίες ρίζες που μπορούν να αναχθούν στο μινωικό πολιτισμό πάνω από 3.000 χρόνια πριν. Έχει επιβιώσει τις επιρροές από τις πολλές αποικιακές δυνάμεις στη διάρκεια των χιλιετιών όπως οι Ρωμαίοι, η Βυζαντινή αυτοκρατορία, οι Βενετοί και οι Τούρκοι. Διατηρώντας τις μαγειρικές παραδόσεις του νησιού που τώρα τις απολαμβάνουν οι λάτρεις του σύγχρονου υγιεινού φαγητού και τις υγιεινής κουζίνας. Στην κλασική Κρήτη η κατανάλωση κρέατος ήταν σπάνια και συχνά γινόταν σε θρησκευτικές τελετές. Αξίζει να σημειωθεί ότι στη σύγχρονη κρητική διατροφή, η κατανάλωση κρέατος είναι ακόμη πολύ λιγότερη από ό, τι σε άλλες χώρες της Μεσογείου.

Παρ 'όλα αυτά, οι Κρητικοί εξακολουθούν να απολαμβάνουν το κρέας τους, ιδιαίτερα το χοιρινό και αρνίσιο κρέας, ακόμα και τα σαλιγκάρια, αλλά όλα με μέτρο, με σπεσιαλιτέ όπως πικάντικα λουκάνικα και πίτες κρέατος. Φυσικά, έχουν επίσης πλούσια διατροφή με ψάρια ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Μαΐου και του Οκτωβρίου. Λόγω όμως τις υπεραλίευσης της Μεσογείου οι τιμές του ψαριού έχουν ανέβει αρκετά και ως αποτέλεσμα, τα ψάρια καταναλώνονται λιγότερο συχνά από ό, τι θα περίμενε κανείς από ένα ελληνικό νησί.

Η βάση της διατροφής των Μινωιτών ήταν παρόμοια με τη σημερινή με έμφαση στις αρωματικά πιάτα με βότανα, το ελαιόλαδο, τα λαχανικά, τα άγρια χόρτα, τα φρούτα, το μέλι, ελιές, δημητριακά ολικής αλέσεως (κυρίως κριθάρι), όσπρια και λαχανικά.
Τα φασόλια και τα όσπρια εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό μέρος της διατροφής του χειμώνα και πολλά όσπρια είναι δημοφιλείς σνακ όπως ψημένα και αλατισμένα πράσινα μπιζέλια και ρεβίθια που συχνά εμφανίζονται στις αγορές, ενώ τα χλωρά κουκιά τρώγονται σαν μεζές. Τα φρούτα είναι απαραίτητα σε κάθε γεύμα με τον ένα ή τον άλλο τρόπο.
Η Κρήτη παράγει μεγάλες ποσότητες πορτοκαλιών και μανταρινιών, καθώς και πεπόνια, αχλάδια, σύκα, σταφύλια, ροδάκινα και βερίκοκα, καθώς και εξωτικά φρούτα, όπως μπανάνες, αβοκάντο και ακτινίδια, καθώς και τις περίφημες Κρητικές σταφίδες, που είναι γνωστές ως σουλτανίνα. Στις ορεινές περιοχές υπάρχει μεγάλη παραγωγή από τσάι του βουνού, καρύδια, κάστανα και άλλα προϊόντα.

Επιπλέον, δεν αποτελεί έκπληξη ότι το ελαιόλαδο παίζει σημαντικό ρόλο στην υγιεινή κουζίνα της Κρήτης με τα γόνιμα εδάφη στο νησί να προσφέρουν ένα ιδανικό μέσο για την καλλιέργεια ελαιοδέντρων. Περισσότερα από 35 εκατομμύρια ελαιόδεντρα καλλιεργούνται στην Κρήτη, όχι μόνο καλύπτουν τις ανάγκες των κατοίκων, αλλά μεγάλες ποσότητες εξάγονται στο εξωτερικό. Ακόμα και στα παραδοσιακά γλυκά της Κρήτης, χρησιμοποιείται μόνο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο.
Το έλαιο είναι επίσης ιδανικό για τηγάνισμα, καθώς μπορεί να αντέχει στις υψηλές θερμοκρασίες πολύ περισσότερο από άλλα έλαια έτσι δεν καθίσταται οξειδωμένο και παραμένει υγιής. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί εκ νέου μέχρι πέντε ή έξι φορές για τηγάνισμα. Το ελαιόλαδο είναι παγκοσμίως αναγνωρισμένο για σαν μια από τις πιο υγιεινές ύλες και χρησιμοποιείται ευρέως στη μαγειρική και συχνά χύνεται γενναιόδωρα πάνω σε σαλάτες. Μια φέτα φρεσκοψημένο ψωμί ολικής αλέσεως γενναιόδωρα ραντισμένο με ελαιόλαδο και πασπαλισμένο με ρίγανη και αλάτι είναι ένας νόστιμος μεζές της Κρήτης.

το Ψωμί ήταν πάντα σημαντικό για την Κρήτη δεν μπορεί να φανταστεί κανείς γεύμα χωρίς αυτό σε κάποιο σχήμα. Έχει υπάρξει πάντα μια μεγάλη ποικιλία από ψωμιά, ανάλογα με την εποχή και ανάλογα με τις διάφορες γιορτές. Το ψωμί των Χριστουγέννων, ή Χριστόψωμο, είναι παραδοσιακά το κύριο χαρακτηριστικό του γεύματος των Χριστουγέννων. Η προετοιμασία είναι ακόμα ένα τελετουργικό έργο και σε ορισμένες περιοχές το ψωμί έχει ένα μεγάλο σταυρό στη μέση, ή είναι διακοσμημένο με λουλούδια και πέρδικες. Μόνο ο αρχηγός της οικογένειας επιτρέπεται να κόψει το ψωμί. Κατά την περίοδο του Πάσχα οι γυναίκες της Κρήτης παραδοσιακά κάνουν τα ψωμιά του Πάσχα τις αυγοκουλούρες ή λαμπροκουλούρες. Στην εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στις 15 Αυγούστου, φτιάχνουν τα εφτάζυμα. Υπάρχουν επίσης ειδικά ψωμιά που τρώγονται σε διάφορες εκδηλώσεις όπως γάμους και βαφτίσια, όλα διακοσμημένα με μοτίβα κατάλληλα διαμορφωμένο από ζύμη. το Παξιμάδι είναι σκληρό ξηρό ψωμί που ψήνεται μια φορά, κόβεται σε φέτες και ξαναψήνεται μία δεύτερη φορά, με τον τρόπο αυτό θα κρατήσει για ένα πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα. Παραδοσιακά, αυτό ήταν το ψωμί που έπαιρναν οι αγρότες στα χωράφια, και το μαλάκωναν με λίγο νερό και ελαιόλαδο.

Μερικά από τα χαρακτηριστικά πιάτα είναι τα σαλιγκάρια, (χοχλιοί) ζεματισμένα σε αλατισμένο νερό για μεζές ή τηγανητά και στη συνέχεια, σιγά-σιγά σβησμένα στο ξίδι και καρυκευμένα με δεντρολίβανο.
Μια ποικιλία από σαλάτες από ασυνήθιστες ρίζες και βλαστούς όπως βλαστούς μαργαρίτας, βρύα ή ραδίκια, τρώγονται ωμά, με άφθονο λάδι, χοντρό αλάτι και ξίδι. το διάσημο κρίθινο παξιμάδι, ή Τάκος είναι ίσως το Κρητική εθνικό πιάτο, μαλακωμένο σε νερό και εμποτισμένο με λάδι και ντομάτα είναι πολύ καλό για την πέψη, καθώς και εξαιρετικά νόστιμο. Το ξίδι είναι ένα άλλο σημαντικό συστατικό στην κρητική κουζίνα και χρησιμοποιείται σε πολλά φαγητά και σαλάτες, ακόμα και στη προετοιμασία των Κρητικών λουκάνικων, δίνοντάς τους μια ξεχωριστή νοστιμιά.

Άλλα κρητικά πιάτα περιλαμβάνουν κρέας κουνελιού. Σερβίρεται σαν παραδοσιακό στιφάδο βρασμένο με μικροσκοπικά κρεμμύδια, τηγανητό ή ψητό με πατάτες στο φούρνο, έχει μια ξεχωριστή θέση στην ιστορία της Κρήτης. Πρόβειο, αρνί και κατσικίσιο κρέας επίσης τρώγονται, ιδιαίτερα στις εορταστικές εκδηλώσεις. Μαγειρεμένα με μάραθο ή αγκινάρες, με άγρια χόρτα και σάλτσα από ντομάτες ή σάλτσα αυγολέμονο είναι απολαυστικές λιχουδιές Μια άλλη κρητική σπεσιαλιτέ συχνά σερβίρεται ως συνοδευτικό σε κρέας και ρύζι είναι η στάκα. Η στάκα είναι απλά η κρέμα βουτύρου (τσίπα) που συλλέγονται προσεκτικά από το βοσκό, στη συνέχεια, προστίθεται λίγο αλάτι και πρέπει να φυλάσσεται σε δροσερό μέρος μέχρι να χρειαστεί. Παραδοσιακά, ήταν ένα κοινό πιάτο σε βαπτίσεις και γάμους, όπου προστέθηκε το γαμοπίλαφο με ρύζι και κρέας.

Από όλα τα πιάτα με ψάρι, ο πρίγκιπας των Κρητικών υδάτων είναι ο Σκάρος, που περιγράφεται από τους αρχαίους Έλληνες, ως το ψάρι παπαγάλος. Αυτό το ψάρι έχει λευκή, σταθερή σάρκα, τραγανό δέρμα και σπλάχνα αρωματικά. Συνήθως, ο Σκάρος μαγειρεύεται στη σχάρα και στη συνέχεια τρώγετε ολόκληρος. Η Κακαβιά, ή ψαρόσουπα, είναι μια άλλη σπεσιαλιτέ. Παραδοσιακά φτιάχνετε με σκορπίνες που σιγοβράζουν με πατάτες, κρεμμύδια, λεμόνι και ελαιόλαδο, ένα πραγματικά νόστιμο πιάτο.

Τα πιο γνωστά Κρητικά τυριά είναι η γραβιέρα, η οποία είναι το πιο δημοφιλής σκληρό τυρί της Κρήτης. Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι έτσι ώστε είναι πάντα καλύτερο να δοκιμάσετε λίγο πριν από την αγορά. Η μυτζήθρα φτιάχνεται από πρόβειο γάλα, αλλά επίσης και από κατσικίσιο ή ένα μίγμα των δύο. Συχνά χρησιμοποιείται στο μαγείρεμα, και τρώγεται και φρέσκια. Τα Καλτσούνια είναι μικρές πίτες που είναι γεμάτες με ανάλατη μυζήθρα και στη συνέχεια, τηγανισμένες σε λάδι. το Ανθότυρο γίνεται μέσα στην άνοιξη, όταν τα λιβάδια όπου βόσκουν τα πρόβατα είναι γεμάτα από λουλούδια. Είναι ένα ήπιο, μαλακό τυρί με κάποια ομοιότητα με τη μοτσαρέλα.
Επιδόρπια δεν είναι συνήθως μέρος της Κρητικής διατροφής, ένα γεύμα θα τελειώσει συχνά με φρούτα. Ωστόσο, υπάρχει ένα κρητικό γλυκό φτιαγμένο από μυζήθρα, αυγά, κανέλα και γλυκάνισο ή σουσάμι. Μια γλυκιά απόλαυση σε όλη τη διάρκεια του έτους είναι τα ξεροτήγανα, λωρίδες ζύμης σε ρόλους τηγανιτές, με μέλι και το σιρόπι πασπαλισμένο με ψιλοκομμένο καρύδι.

Το φαγητό συνοδεύεται συχνά από κρητικό κρασί, ρακή ή τσικουδιά. Παρά το γεγονός ότι το ούζο πωλείται και καταναλώνεται δεν είναι ένα παραδοσιακό Κρητικό ποτό. Η τσικουδιά είναι ένα ισχυρό απεριτίφ και γίνεται από την απόσταξη των φλοιών που έχει απομείνει από το πάτημα σταφυλιών. Μερικές φορές είναι αρωματισμένη με κίτρο (κιτρορακί) ή μούρα (μουρνορακί).
.